Anarchisme is één van de vele -ismen die onze maatschappij kent: kapitalisme, socialisme, humanisme, nationalisme, realisme en meer. Kenmerkend voor veel -ismen is dat ze van ideëel concept, via opstand tot een (disfunctioneel) instituut lijken te verworden. Ook is het na de revolutie een kwestie van tijd voordat de volgende wending zich aandient.“Many forms of Government have been tried, and will be tried in this world of sin and woe. No one pretends that democracy is perfect or all-wise. Indeed it has been said that democracy is the worst form of Government except for all those other forms that have been tried from time to time.…” (Winston Churchill)

Anarchisme wijst elke vorm van gezag af

De anarchist wijst elke vorm van centraal gezag af. Het systeem heeft gefaald of in ieder geval zijn beste tijd gehad. Binnen zijn boek The Safety Anarchist (2017) hanteert Sidney Dekker de volgende werkdefinitie:

“People who trust people more than process, who rely on horizontally coordinating experiences and innovations, who push back against petty rules and coercive compliance, and who help recover the dignity and expertise of human work.”

Weg met de RIE!

Persoonlijk vind ik Dekker als wetenschapper en denker bewonderenswaardig. Ik benijd zijn presentatievaardigheden (ik noem hem vaker schertsend: The Greatest Showman). Het charisma van Dekker heeft wat mij betreft echter een donkere kant: een vorm van onvoorwaardelijk idolaat gevolg, voortkomend uit een disfunctionele behoefte die leeft onder de aanhang. Het gevolg: The Amateur Anarchist is geboren. Zijn credo: stop met TRA’s, LMRA, RIE, risicograaf, risicomatrix, meldingen, dashboards, campagnes en meer van die ‘onzin’.

Anarchisme gaat niet over chaos, wanorde en het gewoon níet meer doen; dat is anarchie

Ook aan vrijheid moet gewerkt worden

De filosofie achter anarchisme en de betekenis van het moderne begrip van anarchie zijn echter niet één en hetzelfde. Dat is iets wat de amateuranarchist van de eerste orde niet beseft.

Anarchisme gaat niet over chaos, wanorde en het gewoon níet meer doen; dat is anarchie. Anarchisme gaat over de overtuiging dat vrijheid en geluk alleen binnen een maatschappij zonder heerser en met gedeeld bezit echt mogelijk zijn. Let wel: ook aan vrijheid en geluk moet systematisch worden gewerkt.

“We must make our freedom by cutting holes in the fabric of this reality, by forging new realities which will, in turn, fashion us. Putting yourself in new situations constantly is the only way to ensure that you make your decisions unencumbered by the inertia of habit, custom, law, or prejudice—and it is up to you to create these situations Freedom only exists in the moment of revolution. And those moments are not as rare as you think. Change, revolutionary change, is going on constantly and everywhere—and everyone plays a part in it, consciously or not” – Crimethinc, Fighting for our lives (2003)

Alleenheerser vervangen door een leider

Als de gevestigde orde disfunctioneel blijkt te zijn, is het niet de oplossing deze omver te trappen. De alleenheerser moet worden vervangen door een leider. De onbalans in rechten en bezittingen moet worden weggenomen. Het systeem moet weer terug gaan dienen in plaats van gediend worden. Dat is de misvatting van de amateuranarchist van de tweede orde. Het leed van de wereld aanvechten.

Het collectief is het meest gediend bij het gezonde individu

Verbeter de wereld, begin bij jezelf

De oproep van Dekker is – evenals die van Crimethinc – vrij vertaald een van: (meer) zelfvertrouwen, beter delen, bewust blijven van gewoontes en routines, terugvallen op expertise en eerlijk werk. Het gaat niet om opstand; het gaat om het (r)evolutionaire besef – of de oude wijsheid – dat het begint bij jezelf. Het collectief is het meest gediend bij het gezonde individu.

© 2021 Veiliggeit